E-ISSN trở thành một yếu tố quan trọng giúp tạp chí được nhận diện trong môi trường số, hỗ trợ indexing quốc tế và chuẩn hóa dữ liệu học thuật. Vậy E-ISSN là gì? Tại sao ngày càng nhiều tạp chí khoa học cần đăng ký E-ISSN?
E-ISSN là gì?
E-ISSN là gì? E-ISSN (Electronic ISSN hoặc Online ISSN) là mã số định danh chuẩn quốc tế dành cho các ấn phẩm định kỳ được xuất bản dưới dạng điện tử.
Có thể hiểu đơn giản: Nếu ISSN dùng để nhận diện tạp chí bản in thì E-ISSN dùng để nhận diện tạp chí trên môi trường online
Mỗi mã E-ISSN là duy nhất và được sử dụng để:
- Định danh tạp chí điện tử
- Quản lý dữ liệu xuất bản
- Hỗ trợ tìm kiếm và indexing học thuật
- Kết nối với hệ thống DOI và cơ sở dữ liệu quốc tế
Trong bối cảnh hiện nay, E-ISSN gần như là “điều kiện nền tảng” cho các tạp chí hoạt động trên môi trường số.
ISSN và E-ISSN khác nhau như thế nào?
Theo tiêu chuẩn quốc tế ISO, cùng một tạp chí nhưng xuất bản trên nhiều hình thức khác nhau sẽ được cấp mã ISSN riêng cho từng dạng thức.
Thông thường:
| Loại mã | Dành cho | Áp dụng khi |
|---|---|---|
| Print ISSN | Tạp chí bản in | Có phát hành định kỳ trên giấy |
| E-ISSN | Tạp chí điện tử | Có website và xuất bản online |
Hai mã này bổ sung cho nhau, không thay thế nhau. Nếu tạp chí chỉ hoạt động online và không có bản in, E-ISSN sẽ là mã định danh duy nhất.
E-ISSN có bắt buộc theo Thông tư 27/2025/TT-BKHCN không?
Đây là vấn đề được nhiều ban biên tập quan tâm.
Thực tế: ISSN vẫn là tiêu chí đủ để tính điểm theo quy định hiện hành. Tuy nhiên, E-ISSN gần như là yêu cầu bắt buộc nếu tạp chí muốn phát triển theo hướng số hóa và indexing quốc tế. Việc không có E-ISSN sẽ trở thành rào cản lớn trong quá trình phát triển tạp chí điện tử.
Trong khi đó:
- Quy trình đăng ký tương đối đơn giản
- Không mất lệ phí
- Thời gian xử lý khoảng 10 ngày làm việc
Do đó, đây là bước nên triển khai càng sớm càng tốt, đặc biệt nếu tạp chí đang xây dựng DOI hoặc hệ thống OJS.
5 lý do tạp chí khoa học nên đăng ký E-ISSN ngay
Điều kiện quan trọng khi triển khai DOI
Khi đăng ký DOI cho tạp chí khoa học thông qua CrossRef, hệ thống yêu cầu metadata phải có mã ISSN tương ứng với hình thức xuất bản điện tử.
Nếu bài báo xuất bản online nhưng chỉ sử dụng Print ISSN, Metadata có thể bị xem là chưa đầy đủ, khó tối ưu khả năng indexing. Như vậy, E-ISSN giúp định danh chính xác phiên bản điện tử của tạp chí trong hệ thống DOI.
Hỗ trợ indexing trên các cơ sở dữ liệu quốc tế
Nhiều hệ thống học thuật quốc tế yêu cầu E-ISSN như một điều kiện quan trọng, bao gồm:
- Scopus
- Web of Science
- DOAJ
Ngoài ra, Google Scholar cũng ưu tiên nhận diện tạp chí thông qua E-ISSN trong môi trường số. Không có E-ISSN đồng nghĩa với việc tạp chí gặp khó ngay từ bước nộp hồ sơ indexing.
Giảm nguy cơ nhầm lẫn trong môi trường online
Print ISSN chủ yếu phục vụ cho bản in vật lý. Trong khi đó, khi độc giả hoặc hệ thống dữ liệu tìm kiếm bài báo online, họ thường nhận diện thông qua E-ISSN. Nếu thiếu E-ISSN:
- Tạp chí dễ bị nhận diện sai
- Dữ liệu có thể bị phân tán
- Khả năng hiển thị giảm đáng kể
Tăng khả năng hiển thị và trích dẫn bài báo
Các hệ thống như CrossRef, Google Scholar, Semantic Scholar đều sử dụng E-ISSN để liên kết bài báo với tạp chí điện tử tương ứng. Điều này giúp:
- Tăng khả năng xuất hiện trên công cụ tìm kiếm
- Tăng khả năng truy cập bài báo
- Hỗ trợ trích dẫn học thuật hiệu quả hơn
Phù hợp xu hướng chuyển đổi số xuất bản khoa học
Hiện nay, phần lớn tạp chí khoa học đang chuyển dần từ xuất bản in truyền thống sang mô hình điện tử hoặc song song hai hình thức. Độc giả hiện nay chủ yếu tìm kiếm online, đọc online và trích dẫn online. Vì vậy, E-ISSN không chỉ là một mã định danh, mà còn là bước chuẩn bị quan trọng cho chiến lược chuyển đổi số dài hạn.
Hướng dẫn đăng ký E-ISSN tại Việt Nam
Đơn vị cấp mã ISSN/E-ISSN
Tại Việt Nam, cơ quan cấp mã ISSN là Cục Thông tin khoa học và công nghệ quốc gia. Đây là đơn vị trực thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ và là thành viên của Mạng lưới ISSN quốc tế.
Hồ sơ đăng ký E-ISSN gồm những gì?
Hồ sơ cơ bản bao gồm:
- 01 Phiếu đăng ký ISSN (tải tại đây);
- 01 Bản sao Giấy phép xuất bản ấn phẩm xin đăng ký mã số;
- 01 số đầu tiên hoặc bản sao số đầu tiên và 01 số hiện tại.
Thời gian xử lý và lệ phí
- Thời gian cấp mã: khoảng 10 ngày làm việc
- Lệ phí: miễn phí
Cách thức nộp hồ sơ đăng ký mã số ISSN
- Hồ sơ nộp trực tiếp hoặc gửi qua bưu điện.
- Địa chỉ nhận hồ sơ: Bộ phận đăng ký mã số ISSN, Phòng Quản lý Thông tin, thống kê KH&CN: Phòng 308, Cục Thông tin khoa học và công nghệ quốc gia, số 24 Lý Thường Kiệt, Phường Hàng Bài, Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.
- Điện thoại: 39349116; e-mail: issn@vista.gov.vn
Có thể tra cứu ISSN/E-ISSN ở đâu?
Các tổ chức và cá nhân có thể tra cứu thông tin ISSN trực tiếp trên cổng dữ liệu quốc tế của ISSN Portal: https://portal.issn.org/
Liên hệ ngay với ECP Media để được tư vấn chi tiết!
Thông tin liên hệ:
- Điện thoại/Zalo: 0982 036 296
- Email: info@ecpvn.com

